Sáng ngày 11/12/2025, tại Đà Nẵng, Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng (DBC) tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Phát triển và ứng dụng công nghệ sinh học phục vụ xây dựng thành phố môi trường sinh thái” dưới sự chỉ đạo của Sở Khoa học và Công nghệ thành phố. Sự kiện quy tụ hơn 80 đại biểu đến từ các sở, ban, ngành, viện – trường đại học, doanh nghiệp, hợp tác xã, khu nghỉ dưỡng và khu du lịch trên địa bàn thành phố, tạo nên một diễn đàn khoa học – công nghệ giàu tính thực tiễn, hướng vào mục tiêu chung: xanh hóa Đà Nẵng bằng công nghệ sinh học.

Ảnh toàn thể

Phát biểu khai mạc, bà Phạm Thị Ngọc Quyên – Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng – nhấn mạnh: trong định hướng xây dựng Đà Nẵng trở thành “thành phố môi trường sinh thái, thông minh, đáng sống”, công nghệ sinh học được xác định là một trụ cột quan trọng.

Theo bà, công nghệ sinh học không chỉ mở ra những cách tiếp cận mới trong xử lý ô nhiễm, thích ứng biến đổi khí hậu, mà còn tạo động lực cho nông nghiệp đô thị, nông nghiệp hữu cơ sinh thái, du lịch sinh thái và kinh tế tuần hoàn – những lĩnh vực gắn chặt với đời sống người dân và bản sắc phát triển của thành phố.

Bà Phạm Thị Ngọc Quyên – Phó Giám đốc Sở KH&CN khẳng định Công nghệ sinh học mở ra nhiều hướng tiếp cận mới để giải quyết các thách thức về môi trường, đồng thời tạo động lực cho nông nghiệp đô thị, nông nghiệp hữu cơ sinh kết hợp du lịch sinh thái và kinh tế tuần hoàn.

Ở phần đề dẫn, TS. Phạm Châu Huỳnh – Giám đốc Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng – nhấn mạnh vai trò của kết nối bốn nhà: nhà quản lý – nhà khoa học – doanh nghiệp – cộng đồng trong việc đưa công nghệ sinh học ra khỏi phòng thí nghiệm, đi vào đồng ruộng, nhà máy, khu dân cư và điểm đến du lịch. Hội thảo lần này được xác định là bước khởi đầu quan trọng để cùng tìm kiếm các mô hình thí điểm cụ thể, phù hợp điều kiện đặc thù của Đà Nẵng.

TS. Phạm Châu Huỳnh -Giám đốc Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng phát biểu đề dẫn Hội thảo

Các tham luận chuyên môn tại hội thảo mang đến bức tranh đa chiều, từ tầm nhìn quốc tế đến giải pháp cụ thể trên địa bàn thành phố:

• GS.TS. Kasem Soytong – Chủ tịch Hiệp hội Công nghệ Nông nghiệp Đông Nam Á (AATSEA), Thái Lan – giới thiệu mô hình Nông nghiệp Hữu cơ Hiện đại (Modern Organic Agriculture) và hệ thống chứng nhận hữu cơ AATSEA. Giáo sư phân tích những thách thức môi trường, biến đổi khí hậu đang đe dọa chuỗi sản xuất nông nghiệp, đồng thời khẳng định nông nghiệp hữu cơ hiện đại – dựa trên công nghệ sinh học, vi sinh vật có ích và các công nghệ số hóa giám sát – là lời giải bền vững cho cả năng suất và chất lượng đất. Tiêu chuẩn AATSEA được xem là “tấm hộ chiếu xanh” cho sản phẩm nông nghiệp – du lịch khi yêu cầu “không phát hiện” các hóa chất độc hại, nitrate, formalin và mầm bệnh.
• Ở góc độ ứng dụng, ông Nguyễn Ngọc Dương – Giám đốc kinh doanh Công ty TNHH Giải pháp Điều khiển & Tự động hóa (CAS Energy) – trình bày giải pháp Nông nghiệp Tái sinh Đô thị (REGreen), với ý tưởng biến mái nhà và khu công nghiệp thành các “nhà máy xanh” tuần hoàn. Mô hình tích hợp ba trụ cột: năng lượng tái tạo (điện mặt trời), công nghệ sinh học (men vi sinh bản địa xử lý rác nhà bếp tại nguồn thành phân hữu cơ) và nông nghiệp phố (trồng rau sạch, cây dược liệu). Cách tiếp cận này giúp giảm nhiệt độ bề mặt, xử lý rác hữu cơ ngay tại chỗ, cải thiện môi trường làm việc và tăng giá trị thương hiệu xanh cho doanh nghiệp.
• Tiếp nối chuỗi giải pháp kinh tế tuần hoàn, ông Trương Tử Long – Giám đốc Công ty CP Năng lượng Sạch Hải Vân – chia sẻ hành trình biến rác thải hữu cơ và phế phụ phẩm nông – lâm – ngư nghiệp thành tài nguyên phát triển doanh nghiệp. Thông qua công nghệ ủ sinh học và hợp tác với các tổ nhóm nông dân, phế phẩm được tái tạo thành phân bón hữu cơ, giá thể, sản phẩm phục vụ canh tác sạch. Ông nhấn mạnh, sự đồng hành giữa doanh nghiệp và các đơn vị nghiên cứu như Trung tâm CNSH Đà Nẵng là điều kiện then chốt để mô hình kinh tế xanh – tuần hoàn phát triển bền vững.
• Ở chiều quy hoạch không gian, PGS.TS. Kiều Thị Kính – Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng – trình bày tham luận về tiếp cận sinh thái trong quản lý đô thị. Bà giới thiệu Giải pháp dựa vào Tự nhiên (Nature-based Solutions) như một hướng đi trung tâm trong quy hoạch đô thị hiện đại: mở rộng không gian xanh, tăng khả năng thấm hút tự nhiên, bảo vệ – phục hồi mặt nước, xây dựng hạ tầng thấm nước và huy động cộng đồng tham gia thiết kế không gian sống. Từ kinh nghiệm của Thái Lan, Singapore, Trung Quốc…, báo cáo đề xuất Đà Nẵng cần chú trọng hành lang xanh, vành đai sinh thái, hệ thống thoát nước “thấm – giữ – chậm” như nền tảng cho một đô thị sinh thái bền vững.
• Từ góc độ nghiên cứu tại chỗ, TS. Nguyễn Quyết – Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng – nhấn mạnh vai trò của nguồn gen bản địa trong chiến lược xây dựng đô thị sinh thái đặc thù. Trung tâm hiện đang lưu giữ nguồn gen của khoảng 20 loài thực vật và 30 chủng vi sinh vật, trong đó hơn 23 chủng có nguồn gốc bản địa; đồng thời triển khai di thực nhiều loài cây bản địa Sơn Trà (Thàn mát, Thành ngạnh, Găng cao, Dành dành,…) làm cây xanh đô thị, nhân giống – bảo tồn các loài quý hiếm như Hoa Đào chuông. Những kết quả này góp phần hiện thực hóa định hướng “bản địa hóa cây xanh đô thị”, giúp Đà Nẵng vừa bảo vệ đa dạng sinh học, vừa tạo nên bản sắc cảnh quan riêng.

GS. TS. Kasem Soytong – Chủ tịch Hiệp hội Công nghệ Nông nghiệp Đông Nam Á (AATSEA), Thái Lan – giới thiệu hệ thống nông nghiệp hữu cơ hiện đại và mô hình chứng nhận AATSEA

Ông Nguyễn Ngọc Dương – Giám đốc kinh doanh Công ty CAS Energy – chia sẻ Giải pháp Nông nghiệp Tái sinh Đô thị (REGreen)

Ông Trương Tử Long – Giám đốc Công ty CP Năng lượng Sạch Hải Vân – chia sẻ mô hình biến rác thải hữu cơ thành tài nguyên phát triển doanh nghiệp

PGS.TS. Kiều Thị Kính – Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng – chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về tiếp cận sinh thái trong quản lý đô thị

TS. Nguyễn Quyết – Đại diện Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng – chia sẻ hướng nghiên cứu về Bảo tồn và phát huy nguồn gen bản địa

Trong phần thảo luận chung, Giám đốc Trung tâm cùng các diễn giả đã đối thoại sôi nổi với đại diện doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở sản xuất và các đơn vị quản lý. Các ý kiến tập trung vào nhu cầu xây dựng các mô hình thí điểm cụ thể:

• Thí điểm vùng sản xuất nông nghiệp hữu cơ, nông nghiệp sinh thái gắn với du lịch và tiêu chuẩn chứng nhận quốc tế;
• Thí điểm mái nhà xanh, nhà máy xanh, khu công nghiệp sinh thái dựa trên điện mặt trời và xử lý rác hữu cơ bằng công nghệ sinh học;
• Ứng dụng nguồn gen bản địa, cây bản địa, dược liệu bản địa trong không gian xanh đô thị và sản phẩm dịch vụ du lịch;
• Tăng cường kết nối chính quyền – nhà khoa học – doanh nghiệp – cộng đồng trong quy hoạch, đầu tư và vận hành các mô hình này.

Không khí hội trường trở nên sôi nổi với nhiều câu hỏi trực tiếp dành cho các diễn giả về bài toán kinh tế, cơ chế chính sách, yêu cầu về hạ tầng phòng thí nghiệm và kiểm nghiệm, cũng như lộ trình 3-5 năm để Đà Nẵng từng bước trở thành điểm sáng về ứng dụng công nghệ sinh học trong phát triển đô thị sinh thái.

Giám đốc Trung tâm và các diễn giả điều hành phiên trao đổi, thảo luận

Bên lề hội thảo, đại biểu cũng tham quan các gian hàng trưng bày sản phẩm công nghệ sinh học, chế phẩm vi sinh, phân bón hữu cơ, sản phẩm nông nghiệp sạch và dược liệu do các doanh nghiệp, đơn vị nghiên cứu giới thiệu, góp phần minh họa sinh động cho tiềm năng “xanh hóa” sản xuất và đời sống đô thị.

Kết thúc chương trình, Ban Tổ chức đánh giá hội thảo đã thực sự trở thành một diễn đàn khoa học chất lượng, vừa cập nhật tri thức, vừa gợi mở hướng đi mới cho thành phố trong giai đoạn phát triển tiếp theo. Trên cơ sở các tham luận và ý kiến thảo luận, Trung tâm Công nghệ Sinh học Đà Nẵng sẽ tiếp tục tổng hợp, tham mưu Sở Khoa học và Công nghệ đề xuất các nhiệm vụ khoa học – công nghệ, dự án thí điểm và cơ chế hợp tác phù hợp, từng bước hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Đà Nẵng trở thành thành phố môi trường sinh thái, đáng sống.

Đại biểu tham quan các gian hàng trưng bày

Thúy Diễm – Công Bách