Phong trào thi đua “Dân vận khéo” trên địa bàn thành phố Đà Nẵng đang được đẩy mạnh nhằm cụ thể hóa Đề án số 04-ĐA/TU ngày 31/12/2022 của Ban Thường vụ Thành ủy, hướng tới mục tiêu đổi mới nội dung, phương thức, nâng cao hiệu quả công tác dân vận, góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội lần thứ XXII Đảng bộ thành phố Đà Nẵng. Đồng thời, phong trào còn phát huy dân chủ, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và tăng cường quan hệ mật thiết giữa Đảng với Nhân dân.

Trong bối cảnh đó, một mô hình tiêu biểu vừa được triển khai tại xã Bà Nà (trước đây là xã Hòa Nhơn thuộc huyện Hòa Vang), thành phố Đà Nẵng, đã cho thấy hiệu quả vượt trội trong việc phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập cho người dân, và giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường. Đó là Mô hình nuôi ốc bươu đen, cá nước ngọt không xả thải với sự kết hợp giữa hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn (RAS) với trồng rau thủy canh hồi lưu. Đây không chỉ là một sáng kiến công nghệ mà còn là minh chứng sống động cho tinh thần “Dân vận khéo”, huy động được nguồn lực và sự đồng lòng của người dân để cùng xây dựng nông thôn mới bền vững.

Tối ưu hóa sản xuất

Ngành nuôi trồng thủy sản tại nhiều địa phương, trong đó có Đà Nẵng, vẫn còn đối mặt với những thách thức về năng suất và quản lý chất lượng nước, dẫn đến rủi ro trong sản xuất và thu nhập chưa ổn định cho người dân. Nhận thấy tính cấp thiết đó, Trung tâm Công nghệ sinh học Đà Nẵng đã đề xuất và triển khai nhiệm vụ “Xây dựng mô hình nuôi ốc bươu đen, cá nước ngọt không xả thải với sự kết hợp giữa hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn (RAS) với trồng rau thủy canh hồi lưu”.

Hệ thống RAS (Recirculation Aquaculture System) là một hệ thống tuần hoàn, trong đó nước được tái sử dụng trong quá trình nuôi trồng thủy sản. Nguồn nước của hệ thống RAS được lọc cơ học để loại bỏ chất thải rắn và lọc sinh học để loại bỏ amoniac hòa tan. Song song đó, hệ thống trồng rau thủy canh hồi lưu được thiết lập để tận dụng nguồn nước giàu dinh dưỡng từ ao nuôi thủy sản. Chất thải của ốc và cá, sẽ được chuyển hóa thành chất dinh dưỡng mà cây trồng có thể hấp thụ. Điều này không chỉ cung cấp dinh dưỡng cho các loại rau ăn lá như xà lách, rau muống, cải bó xôi, mà ngược lại, cây trồng còn góp phần làm sạch môi trường nước cho ốc và cá sinh sống. Sự kết hợp độc đáo giữa hệ thống nuôi trồng thủy sản tuần hoàn (RAS) với trồng rau thủy canh hồi lưu này tạo thành một mô hình “RAS kép”. Mô hình này tận dụng hiệu quả chất thải, nâng cao hiệu suất tái sử dụng nước, và hướng tới một hệ thống sản xuất kép bền vững

Hiệu quả kinh tế – xã hội và tính lan tỏa mạnh mẽ

Mô hình “Dân vận khéo” này đang được xây dựng thành công tại hai địa điểm thuộc xã Bà Nà, với quy mô 100m² mỗi địa điểm. Các hộ dân tham gia được Trung tâm Công nghệ sinh học phối hợp với Hội Nông dân xã Hòa Nhơn (cũ) khảo sát và lựa chọn, đáp ứng các tiêu chí về diện tích phù hợp, khả năng đối ứng nhân công, khung giàn che, giàn thủy canh, điện nước phục vụ tưới tiêu, và đặc biệt là có nhu cầu học hỏi, mong muốn tham gia thực hiện mô hình. Đó là hộ ông Trần Đình Hải (Thôn Phước Thuận Phước hậu, xã Bà Nà, Thành phố Đà Nẵng) và hộ ông Phan Thanh Quang (Thôn Diêu Phong, xã Bà Nà, Thành phố Đà Nẵng).

Quá trình triển khai được tiến hành bài bản, từ thiết kế và cải tạo ao nuôi, trải bạt HDPE, xử lý nước, gây màu nước, đến tạo môi trường sinh thái thuận lợi cho ốc và cá cùng với việc thiết lập hệ thống thủy canh hồi lưu tích hợp với mô hình nuôi trồng thủy sản.

Hình 1. Mô hình tại hộ ông Phan Thanh Quang (a) trong quá trình thi công và (b) khi hoàn thiện

Hình 2. Mô hình tại hộ ông Trần Đình Hải (a) trong quá trình thi công và (b) khi hoàn thiện

Hệ thống “RAS kép” đã đi vào hoạt động ổn định, sau hơn 1 tháng nuôi trồng, ốc, cá và rau sinh trưởng tốt. Mục tiêu dự kiến trong năm 2025, mô hình sẽ đạt tổng sản lượng 600-700 kg ốc thương phẩm, 200-250 kg cá thương phẩm và 50-70 kg rau thương phẩm. Điều này góp phần đa dạng hóa phương thức sản xuất nông nghiệp theo hướng bền vững, giúp người dân có thêm lựa chọn, nâng cao thu nhập và giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường.

Hình 3. Thả giống ốc tại hộ ông Trần Đình Hải và hộ ông Phan Thanh Quang

Một điểm nổi bật thể hiện rõ tinh thần “Dân vận khéo” trong mô hình này là sự tham gia chủ động của người dân về mặt tài chính, khi hộ dân thực hiện mô hình tự nguyện đóng góp gần 50% tổng kinh phí thực hiện. Sự đóng góp đáng kể này không chỉ minh chứng cho tinh thần chủ động, trách nhiệm và sự đồng lòng của cộng đồng mà còn là yếu tố quan trọng đảm bảo tính bền vững và khả năng nhân rộng của mô hình.

Mô hình không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế mà còn có ý nghĩa xã hội sâu sắc. Dự kiến sẽ tổ chức một lớp tập huấn kỹ thuật với khoảng 50 người dân tham gia, nhằm phổ biến kiến thức rộng rãi trong cộng đồng. Hoạt động này không chỉ giúp chuyển giao tri thức mà còn nâng cao nhận thức và trách nhiệm của người dân về vai trò của công tác dân vận trong giai đoạn mới.

Đây là một điển hình “Dân vận khéo” cụ thể, minh chứng cho việc kịp thời phát hiện, tôn vinh những cách làm hay, sáng tạo, hiệu quả, để tuyên truyền và lan tỏa mạnh mẽ, rộng khắp trên địa bàn thành phố.